Fróðleikur

Það er engin olía „best“, heldur „rétt“ fyrir þinn smekk og notkun. Hún er í raun eins og krydd, allar tegundirnar hafa sinn karakter og bragðblæ. Fyrir utan bragðstyrk er hægt að flokka olíur eftir því hvort þær séu léttar og grösugar, með keim sem minnir á nýslegið gras, eða þyngri, djúpar og höfugar olíur. Kryddaða eftirbragðið sem einkennir hágæða olíur stafar af andoxunarefninu óleókanþal, sem fræðast má frekar um í heilsuflipanum hér að ofan.

Hérna geturðu fengið hugmynd um hvaða olíur henta þér. Lokamælikvarðinn er samt alltaf þinn smekkur og bragðlaukar.

Bragðmild Bragðmikil

Létt Þung

Mataræði Miðjarðarhafsins

Vísindin á bak við olíurnar frá Sikiley

Ólífuolía er ekki aðeins undirstöðuhráefni í sikileyskri matargerð, heldur ein kröftugasta forvörn náttúrunnar. Vísindin staðfesta í dag það sem íbúar Sikileyjar hafa vitað frá fornöld. Að hágæða ólífuolía er einn hornsteina langlífis og hreysti.

Hjarta og æðakerfi

Hjartað og æðakerfið nýtur góðs af háu hlutfalli einómettaðra fitusýra sem finnast í ólífuolíu. Þær geta lækkað „vonda“ kólesterólið (LDL) á meðan þær hlúa að hinu góða, sem dregur úr fitusöfnun í æðaveggjum.

Klínískar rannsóknir hafa sýnt að mataræði ríkt af ólífuolíu, getur minnkað líkur á hjartaáföllum og heilablóðfalli um allt að 30% hjá einstaklingum í áhættuhópi. Þetta gerir olíuna að öflugu vopni í baráttunni við hjartasjúkdóma og stuðlar að jafnari og heilbrigðari blóðþrýstingi.

Vitsmunaleg heilsa

Heilinn framleiðir mikið af sindurefnum (e. free radicals) við efnaskipti. Til að viðhalda heilbrigðum taugatengingum krefst hann fitu og andoxunarefna, þar sem oxunarálag getur annars tært fitulög taugasíma og veikt samskipti milli frumna. Án þessara varnarefna verður taugakerfið berskjaldaðra fyrir niðurbroti sem getur leitt til skertrar einbeitingar og minnisglapa.

Sýnt hefur verið fram á að polyphenólar í ólífuolíu virka sem vörn sem viðheldur mýkt (e. plasticity) frumuhimna og verndar taugatengingar (e. synapses) gegn niðurbroti. Auk þess benda rannsóknir til þess að andoxunarefnið óleókanþal hvetji til hreinsunar á amyloid-beta próteinum sem tengd hafa verið Alzheimer-sjúkdómnum, sem annars gætu safnast upp og truflað boðskipti. Regluleg neysla styður við minni og vitræna virkni hjá eldra fólki.

Efnaskipti og sykursýki

Ólífuolía getur aukið insúlínnæmi og jafnað blóðsykursviðbrögð eftir máltíðir. Með því að hægja á tæmingu magans og upptöku kolvetna heldur hún blóðsykrinum í skefjum, sem er lykilatriði, bæði fyrir efnaskiptaheilsu og þyngdarstjórnun.

Sýnt hefur verið fram á að fólk sem fylgir mataræði með mikilli ólífuolíu er 40% ólíklegra til að þróa með sér sykursýki 2. Olían inniheldur einnig polyphenóla sem geta dregið úr kviðfitu og bætt insúlínnæmi á markvissan hátt.

Húð og langlífi

Húðfrumur eru stöðugt útsettar fyrir oxunarálagi vegna UV-geislunar og umhverfisþátta. Ólífuolía er rík af squalene og E-vítamíni sem vinna saman að því að verja frumuhimnur og draga úr ótímabærri öldrun húðarinnar. Þessi vörn eykur teygjanleika húðarinnar og flýtir fyrir endurnýjun vefja.

Áhrif olíunnar ná þó langt inn fyrir yfirborðið. Klínískar rannsóknir sýna að regluleg neysla er marktækt tengd auknu langlífi og lægri dánartíðni vegna víðtækra bólgueyðandi áhrifa. Með því að draga úr kerfislægri bólgu (e. systemic inflammation) verndar hún líkamann gegn hrörnunarsjúkdómum og stuðlar að heilbrigðari efri árum.

Náttúruleg bólgueyðing

Einn merkilegasti eiginleiki ólífuolíu er geta hennar til að hamla bólguferlum á sambærilegan hátt og gigtar- og bólgyeyðandi lyf. Rannsóknir hafa staðfest að óleókanþal binst sömu ensímum og íbúprófen og virkar þannig sem náttúrulegur COX-hemill í líkamanum.

Regluleg neysla veitir þannig stöðuga og kerfislæga bólguvörn sem vinnur gegn krónískum kvillum í liðum og æðakerfi. Ólíkt hefðbundnum lyfjum, sem oft eru tekin í stórum skömmtum þegar kvillar eru komnir fram, er ólífuolía sem fyrirbyggjandi og styður við náttúrulega viðgerðargetu líkamans án neikvæðra áhrifa á meltingarveg eða nýru.